تغذيه افراد كم خون


تاریخ درج : 1389/12/22
تعداد نمایش : 7631

كم خوني وضعيتي است كه در آن تعداد يا اندازه گلبول‌هاي قرمز و يا مقدار هموگلوبين موجود در خون كاهش يافته و تبادل اكسيژن و دي اكسيد كربن بين خون و سلولها دچار اختلال ميشود. از علل ايجاد كننده كم خوني مي‌توان كمبودهاي تغذيه‌اي، خونريزي ، ناهنجاري‌هاي ژنتيكي ، بيماري هاي مزمن و يا مسموميت هاي دارويي را نام برد. منظور از كم خوني هاي تغذيه‌اي كم خوني‌هايي است كه در اثر دريافت ناكافي مواد مغذي ايجاد مي‌شوند.
از مهمترين مواد مغذي جهت خون سازي كه كمبود آنها موجب بروز كم خوني ميشود ميتوان به آهن، ويتامين ب 12 و اسيد فوليك اشاره كرد. از بين آنها كم خوني ناشي از فقر آهن يكي از شايع‌ترين كمخوني‌هاي تغذيه اي است.

كمخوني ناشي از فقر آهن
فقر آهن يكي از شايع‌ترين اختلالات تغذيه‌اي در كشورهاي در حال توسعه و مهمترين علت كمخوني تغذيه اي در كودكان و زنان در سنين باروري است كه با ايجاد گلبولهاي قرمز كوچك و كاهش ميزان هموگلوبين مشخص ميشود كه اين بيماري سبب اتلاف منابع و مراقبتهاي بهداشتي، كاهش بهره‌وري در اثر افزايش ميزان مرگ و مير و ابتلا به بيماري در مادران و كودكان و بالاخره كاهش ظرفيت جسمي و رواني در بخش بزرگي از جامعه ميشود.

ميزان نياز به آهن
ميزان نياز به آهن بر اساس سن، جنس و وضعيت فيزيولوژيكي افراد متفاوت است. مثلا زنان باردار به علت افزايش حجم خون، رشد جنين و جفت و ساير بافت ها به آهن بيشتري نياز دارند. به همين دليل بيش از سايرين در معرض خطر كم خوني قرار دارند.
در شيرخواران در صورت سلامت مادران، ميزان آهن موجود در شير مادر براي 6-4 ماه اول زندگي كافي است. ولي در مورد نوزاداني كه با وزن كم متولد مي‌شوند، ذخاير آهن كم بوده و بايد از 3 ماهگي آهن اضافي به صورت قطره خوراكي خورانده شود. همچنين بستن پيش از موقع بند ناف به اين دليل كه نوزاد را از يك سوم كل خونش محروم مي‌كند، خطر فقر آهن را افزايش مي‌دهد.

تغذيه افراد كم خون

دلايل فقر آهن      
دلايل گوناگوني براي كمبود آهن وجود دارد كه از آن جمله ميتوان به علل زير اشاره كرد :
1) دريافت ناكافي آهن به دليل رژيم غذايي مورد استفاده كه در آن آهن كمي وجود دارد، مانند بعضي از رژيم‌ه اي گياهخواري.
2) جذب ناكافي آهن در اثر اسهال، كاهش ترشح اسيد معده، مشكلات گوارشي يا تداخلات دارويي و داروهايي مثل كلستيرامين، سايمتيدن، پانكراتين، رانيتيدين و تتراسايكلين).
3) افزايش نياز به آهن براي افزايش حجم خون در دوران نوزادي، نوجواني، بارداري و شيردهي.
4) خون ريزي زياد در دوران عادت ماهانه و يا در اثر جراحات يا ناشي از هموروييد (بواسير) يا بيماري بدخيم و انگل‌ها. كمبود آهن در مردان بزرگسال معمولا در اثر از دست دادن خون است.

علايم كم خوني ناشي از فقر آهن
بعضي از علايم كم خوني فقر آهن عبارتند از :
رنگ پريدگي پوست، زبان و مخاط داخل لب و پلك چشم‌ها، خستگي زودرس، سرگيجه و سردرد، خواب رفتن و سوزن سوزن شدن دست و پاها،‌ حالت تهوع و در كم خوني شديد گود شدن روي ناخن (ناخن قاشقي )
درمان كم خوني ناشي از فقر آهن
براي درمان كم خوني از چند روش استفاده ميشود كه بهترين و كم خطرترين آنها استفاده از مكمل‌هاي خوراكي است. درمان با نمك‌هاي ساده آهن مثل سولفات فروي خوراكي كاملا موثر بوده و به شكل قرص، كپسول يا مايع است و بايد مصرف آنها را تا چندين ماه ادامه يابد.
چنانكه اين قرصها با معده خالي مصرف شوند جذب آنها بهتر و بيشتر صورت مي‌گيرد ولي در اين حالت سبب تحريك معده و بروز مشكلات گوارشي ميشوند.
عوارض گوارشي ناشي از مصرف آهن نظير تهوع،  دل پيچه، سوزش قلب، اسهال يا يبوست را ميتوان به حداقل رساند، به شرطي كه آهن را با ميزان بسيار كم مصرف كرده و به تدريج به ميزان آن افزوده تا به حد مورد نياز بدن برسد. بهتر است قرص آهن در آخر شب قبل از خواب استفاده شود تا عوارض ناشي از آن كاهش يابند.
ويتامين C جذب آهن را افزايش مي‌دهد. به همين دليل معمولا مصرف ويتامين C به همراه آهن پيشنهاد مي‌شود. علاوه بر درمان دارويي بايد به ميزان آهن قابل جذب در غذا نيز توجه كرد.
جذب آهن اغلب تحت تاثير شكل آهن موجود در آن مي‌باشد. آهن موجود در پروتئين‌هاي حيواني مانند گوشت گاو، ماهي، پرندگان (آهن هم ) بيشتر جذب مي شود، در حالي كه جذب آهن پروتئين‌هاي گياهي مانند سبزي‌ها و ميوه‌ها (آهن غير هم ) كمتر مي‌باشد.
بايد توجه داشت كه ويتامين C جذب آهن سبزي‌ها و ميوه‌ها (آهن غير هم ) را بيشتر مي‌كند. مصرف چاي همراه يا بلافاصله بعد از غذا ميتواند جذب آهن را تا حد صفر تا پنج درصد كاهش دهد.
قهوه، تخم مرغ، شير و لبنيات، نان گندم، حبوبات (حاوي اسيد فيتيك ) و فيبرهاي غذايي جذب آهن را به علت تشكيل كمپلكس‌هاي نامحلول كاهش مي‌دهند. بنابراين فرآورده‌هاي حاوي آهن، طي يك ساعت قبل يا دو ساعت بعد از مصرف هر يك از اين مواد نبايد مصرف شود.

منابع غذايي آهن دار
منابع غذايي آهن دار عبارتند از جگر، قلوه، گوشت قرمز، ماهي، زرده تخم مرغ، سبزي‌هاي داراي برگ سبز تيره مانند جعفري، اسفناج و حبوبات، مثل عدس و لوبيا همچنين ميوه‌هاي خشك (برگه‌ها ) بخصوص برگه زردآلو و دانه‌هاي روغني.
عوامل افزايش دهنده جذب آهن و منابع غذايي آنها :
1) اسيد سيتريك و اسيد اسكوربيك يا ويتامين ث كه در آلو، خربزه، ريواس، انبه، گلابي، طالبي، گل كلم، سبزي‌ها، آب پرتقال، ليمو شيرين ،‌ ليمو ترش، سيب و آناناس وجود دارند ميتوانند عوامل افزايش دهنده جذب آهن در بدن باشند.
2) اسيد ماليك و اسيد تارتاريك كه در هويج، سيب زميني، چغندر، كدو تنبل ، گوجه فرنگي ، كلم پيچ و شلغم موجود است نيز سبب افزايش جذب آهن مي‌شوند.
3) محصولات تخميري مثل سس سويا نيز در اين دسته از عوامل گنجانده ميشود.

توصيه‌هاي كلي :
1- استفاده از غذاهايي كه غني از آهن مي‌باشند.
2- استفاده از منابع غذايي حاوي ويتامين ث هر وعده غذايي جهت جذب بهتر اهن (مثل پرتقال، گريب فروت، گوجه فرنگي،‌كلم ، توت فرنگي، فلفل سبز،‌ ليمو ترش )
3- گنجاندن گوشت قرمز، ماهي يا مرغ در برنامه غذايي
4- پرهيز از مصرف چاي يا قهوه همراه يا بلافاصله بعد از غذا.
5- برطرف كردن مشكلات گوارشي و يبوست
6-  تصحيح عادات غذايي غلط (مثل مصرف مواد غير خوراكي مانند خاك، يخ )كه خود از علايم كمخوني فقر آهن مي‌باشند.
7- مشاوره با پزشك و متخصص تغذيه جهت پيشگيري به موقع و يا بهبود كم خوني.
8- استفاده از نانهايي كه از خمير ورآمده تهيه شده‌اند.
9- استفاده از خشكبار مثل توت خشك، برگه آلو، انجير خشك و كشمش كه منابع خوبي از آهن هستند.
10- استفاده از غلات و حبوبات جوانه زده.
11- شست و شو و ضدعفوني كردن سبزي‌هايي كه استفاده مي‌كنيد.
12- شستن كامل دستها با آب و صابون قبل از تهيه و مصرف غذا و پس از هر بار اجابت مزاج.
13- مصرف روزانه يك قرص آهن از پايان ماه چهارم بارداري تا سه ماه پس از زايمان در زنان باردار.
14- مصرف قطره آهن همزمان با شروع تغذيه تكميلي تا پايان 2 سالگي در كودكان.
تهیه و گردآوری :: گروه تحریریه پرداد

loading...

     

استخدام در بانک  رزومه کاری  استخدامهای امروز تهران  استخدام شرکت نفت سال 96

آهنگ جدید بهترین هتلهای استانبول

مردی که هزاران زن خاطر خواه او هستند!! +عکس

عکس تکان دهنده ای که لیلا اوتادی منتشر کرد

نظرتان درباره این دختر جذاب چیست؟! +تصاویر

اعدام عاملان ناامنی در بوشهر در ملاء عام +عکس (18+)

اقدام هولناک و باورنکردنی یک عکاس در آتلیه عکاسی +تصاویر

عکس لو رفته از دختر آقای فوتبالیست مشهور در حال مصرف الکل!

عکس جنجالی بازیکن مشهور پرسپولیس با زنان بی حجاب!

مهناز افشار در حال کوهنوردی+عکس

چرا الناز شاکردوست از ایران رفت؟! +عکس

عکس جدید مهناز افشار و دخترش

وحشتناک ترین دختر دنیا! +تصاویر(18+)

بهنوش بختیاری در کنار دختران زیبایش! +عکس

برهنه شدن زن در خیابان به خاطر همسرش! +عکس

خواستگاری شرم آور سیفعلی از بهنوش بختیاری!! +عکس

اقدام زشت و غیر اخلاقی خواننده زن در شیرینی فروشی! +عکس

مطالب مرتبط :

موارد دور از ذهن، اما مرتبط با بیماری‌های قلبی

عوامل خطر اصلی بیماری‌های عروق کرونر (خونرسان) قلب سال‌هاست که شناخته شده‌اند، آنها شامل سن، جنسیت فرد، پرفشاری خون، میزان کلسترول و کم بودن HDL، سیگار کشیدن و دیابت و .... هستند.
جلوگیری از بیماری های مدرسه ای

فصل مدرسه ها با فصل سرما گره خورده است. هر ساله شاهر بیماری فرزندانمان در این موقع از سال هستیم. بسیاری از این بیماری ها از مدرسه منشا می گیرد.
وزن کم کردن با ورزشهای چربی سوز

چربی سوزی، فرآیندی است که طی آن، بدن شروع به سوزاندن ذخایر چربی می‌کند و با استفاده از انرژی آزاد شده از این چربی‌های ذخیره شده، به تدریج کاهش وزن اصولی انجام می‌گیرد. دکتر محمدتقی حولی ساز، متخصص طب فیزیکی و توانبخشی...
با رعایت این تکنیکهای ساده لاغرتر به نظر برسید

با یادگیری این تکنیکها دیگر نگران چاق دیده شدن خود نباشید و با بهره گیری از آنها اعتماد به نفس خود را در انتخاب لباسهایتان بیشتر کنید......
رعایت ده نکته مسافرتی برای والدین

سفرهای تابستانی,رعایت نکات در سفر,سفر در کنار کودکان,نکات کودکان در سفر,
نام و نام خانوادگی :  
پست الکترونیکی :    
*عدد بالا:
جستجو های مرتبط
کلید واژه ها
 

جهت عضویت در سایت و دسترسی کامل به تمامی مطالب سایت ، اطلاعات زیر را کامل نمایید. لطفا پست الکترونیک (ایمیل) خود را صحیح وارد نمایید. پست الکترونیک شما به عنوان نام کاربری در سایت ثبت خواهد شد و با پست الکترونیک خود می توانید وارد سایت شوید.

نام و نام خانوادگی :  
پست الکترونیک :    
 
رمز عبور :  
تکرار رمز عبور :